Partner Sander Verbeek van Good Law sprak met Boekenbusiness over de grenzen van het auteursrecht voor schrijvers. Veel schrijvers weten dat plagiaat verboden is, maar blijven toch met vragen zitten.
Partner Sander Verbeek van Good Law sprak met Boekenbusiness over de grenzen van het auteursrecht voor schrijvers. Veel non-fictieschrijvers weten dat plagiaat verboden is, maar blijven toch met vragen zitten. Waar ligt bijvoorbeeld de grens tussen citeren en schenden? Hoe zit het met het overnemen van tabellen of modellen? En wat doe je als je niet alle bronnen kunt achterhalen?
Geen exacte wetenschap
Het auteursrecht laat ruimte voor interpretatie, legt Verbeek uit. ‘De wet is geen exacte wetenschap,’ zegt hij, ‘geen kwestie van één plus één is twee.’ Discussies over boeken en citaten eindigen zelden bij de rechter, omdat dat vaak te kostbaar is. Toch blijft het belangrijk om zorgvuldig te werk te gaan en te begrijpen wat wel en niet mag.
Verbeek benadrukt dat ideeën vrij zijn, maar de uitwerking daarvan beschermd is. Dat betekent dat je de kern van een theorie mag gebruiken, maar het letterlijk overnemen van teksten of modellen zonder toestemming niet mag. ‘Schrijf een theorie in je eigen woorden en voeg er je eigen inzichten aan toe,’ adviseert hij. Ook foto’s en illustraties mogen niet zomaar gebruikt worden. Er moet een directe functionele relatie zijn met je tekst, en de bron moet altijd vermeld worden.
Praktische tips voor non-fictieschrijvers
Volgens Verbeek is het belangrijk om tijdens het schrijfproces bij te houden welke bronnen je gebruikt. Een digitaal dagboek of overzicht van citaten en bronnen kan later veel problemen voorkomen. Twijfel je over een citaat of overname? Dan is een disclaimer een handige manier om verantwoordelijkheid te tonen. “Geef aan dat je je best hebt gedaan om alles correct te regelen, en biedt aan om eventuele rechten te bespreken,” zegt Verbeek.
Voorkomen is beter dan genezen
Met duidelijke bronvermeldingen en een eigen invalshoek kun je het risico op auteursrechtelijke claims minimaliseren. Toch is preventie altijd beter. Verbeek adviseert schrijvers om in een vroeg stadium advies in te winnen bij een specialist. “Een goede voorbereiding voorkomt een hoop gedoe.”
Wil je alle vijftien vragen en antwoorden lezen? Het volledige artikel vind je op de website van Boekenbusiness.